Wybór idealnej farby do ścian to coś więcej niż tylko kolor. Zastanawiasz się, czym różni się farba za 50 zł od tej za 200 zł i która sprawdzi się u Ciebie? Sednem są parametry takie jak klasa ścieralności i siła krycia. Dowiedz się, kiedy postawić na farbę lateksową, a kiedy zainwestować w ceramiczną, by cieszyć się ścianą odporną na plamy i szorowanie przez lata.
Najważniejsze parametry farb do ścian – na co zwrócić uwagę przed zakupem?
Wybór farby to nie tylko kwestia koloru. Aby ściana wyglądała dobrze przez lata, kluczowe są parametry techniczne, które często ukryte są drobnym drukiem na karcie technicznej. Najważniejszym dokumentem określającym jakość farby w Europie jest norma PN-EN 13300. To ona dzieli produkty na klasy jakości, co pozwala obiektywnie porównać farbę za 50 zł z tą za 200 zł.
Oprócz normy, warto zwrócić uwagę na czas schnięcia (zazwyczaj 2–4 godziny do nakładania drugiej warstwy) oraz siłę krycia. Dobrej jakości farba powinna pokryć ścianę dwiema warstwami. Jeśli producent sugeruje więcej, finalny koszt malowania drastycznie wzrośnie, nawet jeśli puszka wydaje się tania.
Zwróć uwagę na:
- Klasa ścieralności (norma PN-EN 13300): Decyduje o tym, czy plamę zmyjesz szmatką, czy zetrzesz razem z farbą.
- Siła krycia: Określa wydajność. Szukaj farb o kryciu min. 12–16 m²/l przy jednej warstwie.
- LZO (Lotne Związki Organiczne): Im mniej, tym lepiej dla zdrowia. Wartości bliskie zeru są idealne do sypialni i pokoi dziecięcych.
- Stopień połysku: Mat ukrywa nierówności ściany, satyna/półmat jest łatwiejsza w myciu, ale uwypukla błędy malarskie.
Klasy ścieralności
To najważniejszy parametr dla trwałości. Norma PN-EN 13300 wyróżnia 5 klas, ale w domach użyteczne są tylko dwie pierwsze.
- Klasa I oznacza ubytek powłoki mniejszy niż 5 mikrometrów po 200 cyklach szorowania na mokro. W praktyce: taką ścianę możesz wielokrotnie szorować gąbką z detergentem bez ryzyka, że farba wyblaknie lub zacznie się łuszczyć.
- Klasa II (ubytek 5–20 mikrometrów) również pozwala na zmywanie, ale jest mniej odporna na intensywne szorowanie.
- Klasa III to farby, które można jedynie delikatnie przetrzeć suchą lub lekko wilgotną szmatką – nie nadają się do przedpokoju czy kuchni, mimo że producenci czasem nazywają je „odpornymi na zmywanie”.
- Klasy IV i V to tanie farby, które brudzą przy dotknięciu (często stosowane na sufitach w garażach).
Rodzaje farb
Na rynku dominują trzy technologie.
- Farby akrylowe to rozwiązanie podstawowe – są tanie i paroprzepuszczalne, ale ich spoiwo (żywica) jest słabsze. Obecnie odchodzi się od nich w pomieszczeniach narażonych na zabrudzenia na rzecz nowocześniejszych rozwiązań.
- Farby lateksowe to w rzeczywistości ulepszone farby akrylowe z bardzo dużą zawartością emulsji żywicznych (nie zawierają naturalnego lateksu, więc nie uczulają). Są elastyczne, dobrze kryją i zazwyczaj mają II lub I klasę ścieralności. To obecnie rynkowy standard do salonów i sypialni.
- Farby ceramiczne to najwyższa półka (segment premium). Do bazy lateksowej dodaje się mikroskopijne kuleczki ceramiczne. Dzięki temu powłoka jest twardsza, bardziej gładka i „śliska”, co utrudnia osadzanie się kurzu i wnikanie brudu. Są idealne do domów z dziećmi i zwierzętami, choć ich cena jest zauważalnie wyższa.
Najlepsze farby ceramiczne do ścian
Jeśli szukasz produktu, który przetrwa „atak” kredek, ketchupu czy błota naniesionego przez psa, farby ceramiczne są bezkonkurencyjne. W tym segmencie liczy się technologia tworzenia zwartej powłoki, która nie absorbuje płynów. Poniżej zestawienie liderów rynku, którzy oferują I klasę ścieralności i realną plamoodporność.
1. Magnat Ceramic
Flagowy produkt polskiej marki, który zrewolucjonizował rynek. Magnat Ceramic wyróżnia się technologią Ceramic System, która sprawia, że farba nie chłonie zabrudzeń – nawet trudne plamy z wina, kawy czy oleju można usunąć w ciągu kilkunastu minut bez śladu. Użytkownicy cenią ją za to, że podczas mycia nie powstają „wybłyszczenia” (nieestetyczne błyszczące plamy na matowej ścianie).
Farba ma gęstą konsystencję, co zapobiega kapaniu podczas malowania (nie chlapie). Zapewnia doskonałe krycie (często wystarczą dwie warstwy nawet przy zmianie koloru z ciemnego na jasny). Jedynym minusem może być wyższa cena oraz konieczność szybkiego usuwania taśmy malarskiej, aby nie zerwać powłoki, która po wyschnięciu staje się bardzo twarda.
2. Bondex Smart Paint
Bondex Smart Paint to nowoczesna farba hybrydowa, łącząca cechy ceramiki z wysoką elastycznością. Jej największym atutem jest hydrofobowość – płyny dosłownie spływają po ścianie (efekt perlenia), nie wnikając w strukturę tynku. Dzięki temu zyskuje przewagę w domach, gdzie ryzyko zachlapania napojami jest wysokie.
Produkt oferuje bardzo matowe wykończenie, co jest pożądane w nowoczesnych wnętrzach, ponieważ świetnie maskuje drobne nierówności gładzi. Jest przyjazna dla alergików (niska zawartość LZO). W testach konsumenckich często chwalona jest za bardzo żywe, nasycone kolory, które nie blakną z czasem.
3. Tikkurila Optiva Ceramic Super Matt 3
To wybór profesjonalnych malarzy i architektów wnętrz. Tikkurila oferuje głęboki mat (oznaczenie „3” w nazwie), który eliminuje refleksy świetlne, nadając wnętrzu elegancki, aksamitny wygląd. Mimo matowej struktury, farba zachowuje I klasę ścieralności, co jest rzadkością (zazwyczaj maty trudniej się czyści).
Jest to produkt ekologiczny, posiadający rekomendację Polskiego Towarzystwa Alergologicznego. Farba jest niezwykle wydajna i doskonale się rozprowadza, nie pozostawiając smug po wałku. Ze względu na wysoką jakość żywic, wymaga jednak idealnie przygotowanego podłoża – każda rysa pod spodem może być widoczna, jeśli nie użyjemy odpowiedniego gruntu.
Polecane farby lateksowe do ścian
Farby lateksowe to najrozsądniejszy wybór do sypialni, pokoju gościnnego czy sufitów. Są tańsze od ceramicznych, a nowoczesne formuły oferują trwałość w zupełności wystarczającą do normalnego użytkowania. W tej kategorii kluczowa jest łatwość aplikacji i bogata paleta gotowych kolorów.
1. Beckers Designer Colour
Od lat numer jeden w polskich domach. Beckers Designer Colour wygrywa łatwością malowania – farba jest wyrozumiała dla amatorów, nie tworzy smug i bardzo słabo chlapie. Posiada rekomendację Polskiego Towarzystwa Alergologicznego, co czyni ją bezpiecznym wyborem do sypialni i pokoi dziecięcych.
Większość kolorów z tej serii posiada I lub II klasę ścieralności, co pozwala na przemywanie ścian wilgotną szmatką. Choć nie jest tak pancerna jak farby ceramiczne (przy mocnym tarciu może się wybłyszczać), jej stosunek jakości do ceny jest trudny do przebicia. To bezpieczny wybór „dla każdego”.
2. Dulux EasyCare
Dulux jako pierwszy wprowadził na szeroką skalę farby hydrofobowe w przystępnej cenie. Seria EasyCare znana jest z tego, że odpycha wodę i inne płynne zabrudzenia. Jeśli wylejesz sok na ścianę, krople zatrzymają się na powierzchni, dając czas na ich starcie ręcznikiem papierowym.
Jest to farba matowa, o bardzo dobrym kryciu. W porównaniu do Beckersa, powłoka wydaje się nieco twardsza, ale też bardziej wymagająca podczas malowania (szybciej schnie, więc trzeba sprawnie łączyć pasy farby, by uniknąć smug). Świetna alternatywa dla droższych farb ceramicznych w salonie czy jadalni.
3. Dekoral Moc Koloru
Jeśli budżet jest napięty, Dekoral Moc Koloru stanowi solidną propozycję. Jest to farba lateksowa, która oferuje przyzwoite krycie i bardzo szeroką gamę żywych kolorów. Jest znacznie tańsza od liderów rankingu, co czyni ją dobrym wyborem do odświeżania mieszkań na wynajem lub pomieszczeń gospodarczych.
Należy jednak pamiętać o ograniczeniach: odporność na szorowanie jest niższa niż w przypadku Beckersa czy Duluxa (zazwyczaj jest to odporność na zmywanie, a nie szorowanie). Przy mocniejszym zabrudzeniu usunięcie plamy może być trudne bez uszkodzenia warstwy koloru. Do salonu o dużym natężeniu ruchu warto rozważyć dopłatę do serii Dekoral Clean & Color.
Sprawdzone farby do ścian w łazience i kuchni
Zwykła farba lateksowa czy nawet ceramiczna może nie poradzić sobie w specyficznym mikroklimacie kuchni i łazienki. Tu wrogiem nie są tylko plamy, ale przede wszystkim wilgoć, tłuszcz i para wodna. Farby dedykowane do tych pomieszczeń zawierają dodatki biobójcze (chroniące przed pleśnią i grzybami) oraz tworzą szczelniejszą powłokę, która nie przepuszcza wilgoci w głąb muru.
Stosowanie zwykłej farby w łazience to ryzyko odspajania się powłoki przy suficie i rozwoju czarnych wykwitów w narożnikach. Dedykowane produkty często mają satynowe wykończenie (lekki połysk), co dodatkowo ułatwia zmywanie tłustych osadów.
- Magnat Creative Kitchen&Bathroom: Hybrydowa farba odpychająca tłuszcze i wilgoć. Bardzo odporna na szorowanie i detergenty.
- Dulux EasyCare Kuchnia i Łazienka: Technologia hydrofobowa w wersji wzmocnionej. Świetnie chroni przed grzybami pleśniowymi.
- Tikkurila Luja 7: Produkt do zadań specjalnych (często stosowany w szpitalach), o ekstremalnej odporności na wilgoć i częste mycie.