Ile kosztuje darowizna nieruchomości u notariusza?

Planujesz darowiznę mieszkania lub domu? Koszty u notariusza zależą od trzech głównych elementów: wartości nieruchomości, stopnia pokrewieństwa z obdarowanym i dodatkowych opłat administracyjnych. W tekście znajdziesz konkretne stawki taksy notarialnej (np. 1410 zł dla 100 tys. zł), zasady obliczania podatku PCC (od 0% do 20%) oraz przykłady dla nieruchomości wartych nawet milion złotych. Podpowiadamy też, jak negocjować z notariuszem i uniknąć zbędnych wydatków.

Co wpływa na koszty darowizny nieruchomości?

Główne składniki wydatków to opłaty notarialne, podatek od darowizn (PCC) oraz koszty administracyjne. W przypadku bliskich krewnych, jak dzieci czy rodzice, podatek często nie występuje, ale trzeba spełnić warunki formalne. Wartość nieruchomości bezpośrednio wpływa na wysokość taksy notarialnej – im wyższa, tym wyższa opłata. Dla przykładu: mieszkanie warte 400 000 zł generuje taksę około 1185 zł, podczas gdy dla nieruchomości o wartości 1 000 000 zł opłata wynosi nawet 4770 zł. Dodatkowe koszty obejmują opłatę za wpis do księgi wieczystej (200 zł) oraz odpisy aktu notarialnego (6 zł za stronę z VAT).

Warto pamiętać, że podatek PCC jest nieobowiązkowy dla najbliższej rodziny, ale tylko wtedy, gdy darowizna zostanie zgłoszona w terminie (6 miesięcy) poprzez formularz SD-Z2. W przypadku osób spoza pierwszej grupy podatkowej, jak przyjaciele czy dalsza rodzina, stawki mogą sięgać nawet 20% wartości nieruchomości.

Jak notariusz liczy opłaty za darowiznę?

Taksę notarialną oblicza się według progresywnych stawek, zależnych od wartości przekazywanej nieruchomości. Dla przykładu:

• do 3000 zł – 100 zł stałej opłaty,
• 3000–10 000 zł – 100 zł + 3% od nadwyżki,
• 10 000–30 000 zł – 310 zł + 2% od nadwyżki,
• 30 000–60 000 zł – 710 zł + 1% od nadwyżki,
• powyżej 60 000 zł do 1 000 000 zł – 1010 zł + 0,4% od nadwyżki.

Dla mieszkania wartej 800 000 zł obliczenia wyglądają tak: 0,4% od nadwyżki ponad 60 000 zł (740 000 zł × 0,004 = 2960 zł) + 1010 zł = 3970 zł. W przypadku spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu taksa jest połowa podstawowej stawki. Notariusze mogą też oferować niższe stawki niż maksymalne, zwłaszcza przy negocjacjach.

Podatek od darowizny – ile zapłacisz?

Wysokość podatku zależy od stopnia pokrewieństwa i wartości nieruchomości. W pierwszej grupie (rodzina) obowiązuje zwolnienie do 36 120 zł, ale tylko przy zgłoszeniu darowizny w terminie. Dla II grupy (np. bratankowie) stawki zaczynają się od 3%, a dla III (obcy) – od 12%.

Przykład: dla osoby spoza rodziny otrzymującej mieszkanie o wartości 300 000 zł:

• kwota wolna: 5733 zł,
• nadwyżka: 294 267 zł,
• podatek: 3313,20 zł + 20% od nadwyżki (54 120,40 zł) = 57 434 zł.

W przypadku najbliższych krewnych, jeśli spełnione są warunki formalne, podatek wynosi 0 zł.

Czy są jeszcze inne koszty?

Poza opłatą notarialną i podatkiem, należy uwzględnić koszty administracyjne:

• Wpis do księgi wieczystej: 200 zł,
• Założenie księgi: 100 zł,
• Wypisy aktu: 6 zł za stronę + 23% VAT (np. 4 strony = 118,08 zł).

W niektórych przypadkach pojawiają się dodatkowe opłaty za zaświadczenia lub korekty w umowie. Przykładowo, zmiana wpisu hipoteki może kosztować 150 zł.

Co decyduje o kosztach darowizny?

Wartość nieruchomości to kluczowy czynnik, ale nie jedyny. Lokalizacja kancelarii może wpływać na ostateczną kwotę – w dużych miastach stawki są często wyższe. Typ nieruchomości również ma znaczenie: dla spółdzielczego własnościowego prawa taksa wynosi połowę standardowej stawki.

Dodatkowo wartość rynkowa może różnić się od wskazanej w umowie, co wpływa na obliczenia. Warto pamiętać, że notariusz nie może przekroczyć maksymalnych stawek, ale może negocjować niższe kwoty.

Jak oszczędzać na darowiźnie?

Aby obniżyć wydatki, warto:

1. Porównać oferty – różnice między kancelariami mogą sięgać nawet 30%.
2. Wybrać mniejsze miasto – stawki w dużych aglomeracjach są często wyższe.
3. Przygotować dokumenty samodzielnie – uniknięcie dodatkowych opłat za pomoc notariusza.

W przypadku bliskich krewnych zgłoszenie darowizny w terminie pozwala uniknąć podatku. Unikaj błędów formalnych, które mogą wydłużyć procedurę i zwiększyć koszty.

Przykłady kosztów darowizny

Dla nieruchomości o wartości 100 000 zł:

• Taksa notarialna: 710 zł (710 + 1% od 70 000 zł = 710 + 700 = 1410 zł?), czekaj, nie, poprawić.
  Przykładowo: wartość 100 000 zł – taksa: 710 zł + 1% od nadwyżki ponad 30 000 zł (70 000 zł × 1% = 700 zł) → 1410 zł.
• Podatek: 0 zł (dla rodziny).
• Opłaty sądowe: 200 zł + wypisy (np. 4 strony = 118,08 zł).
  Łącznie: ok. 1728,08 zł.

Dla nieruchomości o wartości 400 000 zł:

• Taksa: 1185 zł.
• Podatek: 0 zł.
• Opłaty: 200 zł + 118,08 zł = 1503,08 zł.

Dla nieruchomości o wartości 1 000 000 zł:

• Taksa: 1010 zł + 0,4% od 940 000 zł (3760 zł) = 4770 zł.
• Podatek: 0 zł.
• Opłaty: 200 zł + wypisy = ok. 2000 zł.
  Łącznie: ok. 6770 zł.

Koszty mogą się różnić w zależności od indywidualnych warunków i lokalizacji.